3 comments on “Seks in de kunuku: deel 2 | (Let’s talk about ♂ ♀)”

Seks in de kunuku: deel 2 | (Let’s talk about ♂ ♀)

Let’s talk about ♂ ♀! In deze rubriek maak ik jullie deelgenoot van mijn belevenissen met mannen door de tijd heen. Deze aflevering: Seks in de kunuku op Bonaire, deel 2.


<< Deel 1
We rijden weer. De lichten van het grote stadion doemen alweer op in de verte. Daddy Yankee is inmiddels opgehouden met spelen. In plaats daarvan heeft M. een cd vol gedateerde rapmuziek opgezet. Het klinkt hol en krakend uit de speakers. Het meisje zit weer voorin. Ze heeft geen woord gezegd en kijkt strak voor zich uit. Ik vind dat knap, mensen die écht strak voor zich uit kunnen kijken. Ik ben daar simpelweg niet toe in staat. Mijn ogen schieten doorlopend alle kanten op, mijn oren zijn voortdurend gespitst. Ik wil niks missen van hetgeen er naast en achter me gebeurd, zo bloednieuwsgierig ben ik naar de wereld om me heen. Zij niet. Althans, schijnbaar niet.
M. brengt de auto tot stilstand voor een rood geschilderd huis. Hij fluistert iets in haar oor, zij rolt met haar ogen en met een schijnbaar hautaine beweging stapt ze uit. In mijn maanden op het eiland heb ik allang geleerd daar doorheen te prikken. Het is een maniertje van doen. Ik had haar graag nog willen vertellen dat ze alle reden heeft om écht trots te zijn, dat ze deze kerel niet nodig heeft voor wat ze dan ook van hem nodig denkt te hebben. Dat ze beter is dan dit, maar dat allereerst en vooral zelf moet beseffen. Maar ze is al naar binnen.

Vrouwen kijken de kat uit de boom, mannen verwelkomen me met open armen

Ineens zie ik mezelf zitten. In deze auto met geblindeerde ramen en de bestuurdersstoel op stand middagdutje (ik vermoed dat M. nog nét over het stuur heen kan kijken), met twee mannen met elk drie telefoons op zak en de rap nog steeds oorverdovend uit de speakers.
En ik schiet hardop in de lach.
“Heb je het naar je zin, dushi?” M. zoekt oogcontact via de achteruitkijkspiegel. Zijn ogen fonkelen even intens als zijn gouden voortand. Hij heeft duidelijk zijn dag vandaag. Het werkt – hoe gek ook – een beetje aanstekelijk.
“Nou, echt hoor!”, antwoord ik. “Hell yeah, dolle pret!”
“Lekker relax toch?”, vult Jimmy aan. “Beetje rijden…, beetje chillen…”
Ik knik bevestigend. Mijn sarcasme ontgaat de heren volledig. God, ik verlang weer even naar normaal gezelschap. En naar een biertje. Polar, Amster Bright, whatever. Vermoedelijk nog maar zesentwintig rondjes door het kleine centrum voordat ik eindelijk aan een bar zit.

Glad ijs
In alle eerlijkheid, mannen, mannen op Bonaire…, ik vond het lastig en ik heb mijn vinger er nooit helemaal op kunnen leggen. Al snel na mijn aankomst bleek dat het makkelijker was om contact te leggen met mannen dan met vrouwen. Vrouwen kijken de kat uit de boom. Mannen verwelkomden me met open armen, praatten honderduit, hadden meestal tijd en waren bovendien overal te vinden. In de haven, op de visserspier, aan de bar. Precies op die plekken waar ik de eerste weken rondhing. Ik schoof aan, bevestigde het levend aas met grote tegenzin aan de haakjes (alles voor het veldwerk!) en vroeg hen ondertussen de hemd van het lijf. Om enige afstand te bewaren vertelde ik over thuis en over mijn relatie, vroeg ik met overdreven belangstelling naar die van hun en deed ik zo mattie-mattie mogelijk. Mijn schouderkloppen waren opzettelijk hard, mijn begroetingen eveneens weinig vrouwelijk. Maar hé, ik ken mezelf en ik was me terdege van het gladde ijs bewust.

As far as they’re concerned ben je gewoon hartstikke beschikbaar

Het mocht lang niet altijd baten. Want, dat vriendje van je, die is hier toch helemaal niet. Hij komt over drie maanden zeg je? Nou wat zeg ik, hij is hier toch helemaal niet! En vertel nou eens eerlijk, waarom zit je hier nu al de hele ochtend? Nee, écht, eerlijk nu, vanwaar die belangstelling voor mijn hengel?
Lacherig probeerde ik onder de avances uit te komen maar de toon was dan allang gezet. Hoe rijker mijn onderzoeksgroep met mannen gevuld raakte, hoe meer trucs ik uit de kast moest halen.

“Je bent gewoon te aardig”, zei één van mijn vrienden op een gegeven moment.
“Te aardig? Hallo?! Ik probeer hier gewoon een beetje te integreren ja, een beetje rapport op te bouwen!”
“Karin, doe toch niet zo naïef. Je bent jong, aantrekkelijk en vrolijk, en je loopt hier met alle mannen te kletsen. En, as far as they’re concerned, je bent hier zónder man dus gewoon hartstikke beschikbaar.”

Pas toen ik aan het werk ging bij een buitenschoolse opvang en Jimmy als protector aan mijn zijde kreeg, kon ik echt ongestoord de sprong in het diepe maken.

Hoewel…

We staan aan de bar. Jimmy, M., M’s vrouw, haar nicht en ik. Van bier moet ik plassen dus ik schuifel door de mensenmassa op weg naar de toiletten. Ik heb niet door dat M. achter me aangekomen is.


(wordt vervolgd…)

3 comments on “Seks in de kunuku (Let’s talk about ♂ ♀)”

Seks in de kunuku (Let’s talk about ♂ ♀)

Let’s talk about ♂ ♀! In deze rubriek maak ik jullie deelgenoot van mijn belevenissen met mannen door de tijd heen. Deze aflevering: Seks in de kunuku op Bonaire.


Het meisje is ingestapt.
“Hoi”, zeg ik vanaf de achterbank. Een bijna onwaarneembare glimlach is haar respons. Mind your own business. Ze is echter te beleefd om haar niet mis te verstane lichaamstaal verbaal kracht bij te zetten.
“Hoi…”
Het meisje is tenger en heeft haar krullen in een knotje op haar hoofd gebonden. Ik schat haar begin twintig. Iets jonger dan ik. Op haar gezicht is geen spoortje make-up te bekennen en ze draagt een T-shirt van Dia di Rincon, het eilandfeest dat voor de meeste inwoners het absolute hoogtepunt van het jaar vormt.
Jimmy heeft zijn plaats op de bijrijdersstoel afgestaan en ploft nu naast mij neer op de achterbank. M. trapt het gas in en onder luid geronk rijden we de wijk uit. Een grote stofwolk verraadt ons spoor.
Niemand zegt iets.
Ik heb wel honderd vragen.
Ik stel er geen één.

We rijden het land in. Ik ken de weg inmiddels, zelfs als het donker is. M. heeft hier een kunuku. Of eigenlijk, zijn vader heeft hier een kunuku en die heeft het weer van zijn vader die het vermoedelijk van zijn vader heeft. Een paar weken terug kreeg ik een rondleiding. Er staat een schuurtje met wat gereedschap en kookgerei. Er lopen wat geiten. Vast ook hordes leguanen. Het is zo’n typische plek waar mannen zich met mannenzaken bezighouden. Hout hakken, klussen, jagen, slapen – dat werk. En nog wat andere dingen.

Waarom zit ik hier anders tegen middernacht met Jimmy-my-lips-are-sealed in de auto, in de middle of nowhere, terwijl zijn zoveelste neef in de kunuku ligt te wippen met een chica uit Nikiboko

De auto komt tot stilstand en M. zet de motor uit. Uit het handschoenenvakje pakt hij een zaklantaarn.
“Braaf zijn he?”, zegt hij met een tanden-bloot-smile tegen mij voordat hij de deur dichtslaat. “Doe geen dingen die ik ook niet zou doen!”
Ik beloof het plechtig. Het meisje is alvast vooruitgelopen. Haar kordate tred doet vermoeden dat ze hier vaker geweest is.

M. en het meisje verdwijnen uit beeld en ik zie mijn kans schoon.
“Wie is dat meisje, Jimmy?”
“Gewoon, dushi, je weet toch. Een meisje. Uit Nikiboko. M. kent haar goed.” Mijn vriend laat het afrondend klinken, alsof al mijn vragen daarmee beantwoord zijn. Hij zou inmiddels toch beter moeten weten.
“Ja maar, het is niet zijn vriendin toch? En ze leek me ook n…”
“Niet zoveel vragen stellen, Karin”, kapt Jimmy mijn vragenvuur af. Hij heeft zijn aandacht alweer op zijn telefoon gericht. “Je stelt weer teveel vragen. Wij wachten hier gewoon even. Ze zijn zo weer terug.”
Met een zucht laat ik me achterover vallen. Het is een terugkerend riedeltje. Mijn vriendschap met Jimmy heeft me diep in de Bonaireaanse gemeenschap gebracht. Veel dieper dan wanneer ik aan de bar bij City Café was blijven hangen. Hier liggen de antwoorden op mijn onderzoeksvragen. De eyeopeners.
Maar vragen stellen, leerde ik al snel, is niet heel gebruikelijk en wordt ook niet altijd op prijs gesteld. Het wordt soms onbeleefd gevonden, zelfs. Bemoeizuchtig. Verdacht.

“Een hoertje dus”, mompel ik. “Of een by-side…”

Ja, dat is soms lastig. Ik ben van nature nieuwsgierig en als je mij mijn gang laat gaan stel ik gewoon de hele dag door vragen en houd ik het liefst non-stop een gesprek op gang. Dat vond mijn vader vroeger al heel vermoeiend – en hij was niet de enige. Daarbij, ik ben hier om antropologisch onderzoek te doen. Waarom zit ik hier anders tegen middernacht met Jimmy-my-lips-are-sealed in de auto, in de middle of nowhere, terwijl zijn zoveelste neef in de kunuku ligt te wippen met een chica uit – gewoon – Nikiboko die we zojuist hebben opgepikt onderweg naar een party. Eerst het bier, toen het meisje. Reuze leerzaam. Antropologische wegen zijn onvoorspelbaar.
Anderzijds, het leert me ook iets over de samenleving. Niet het wippen-in-de-kunuku-gedeelte (want ik ga er maar vanuit dat dit niet doodnormaal is – laten we wel zijn, het is de eerste keer dat ik dit meemaak), maar het ongemak met bevraagd worden. Het vertelt me iets over omgangsnormen. Over discretie. Over de behoefte aan stilte en privacy in een gemeenschap waar iedereen alles van elkaar weet en waar je elkaar voortdurend tegen het lijf loopt. Tijdens werk, in het weekend, op straat. Misschien vertelt het me wel iets over een gemeenschap waar dingen vanzelfsprekend worden gevonden en dus niet bevraagd hoeven worden. Kijken en luisteren werkt beter dan vraagvuren op mensen afschieten, besef ik. Meestal lukt het me om daar rekening mee te houden.
Soms ook niet.

“Ik wilde zeggen, ze leek me ook niet erg gelukkig, of denk jij daar anders over?”
“Ik wéét het niet, Karin! Hoe moet ik nou weten hoe zij zich voelt?” Jimmy kijkt nog steeds op zijn telefoon. In het licht van de display kan ik nog net zijn lange dreads onderscheiden. Zijn opgekrulde mondhoek verraadt dat zijn verontwaardiging grotendeels gespeeld is.
“Of is ze een prostituee?”
Ai ai ai, mamí!” Jimmy doet zijn best om geïrriteerd te klinken maar ik hoor de lach in zijn stem. “Jij houdt niet op, he?”

Ik geef het op. De man die alle antwoorden heeft wil ze niet geven. Ik slaak nog eens nadrukkelijk een zucht en tuur uit het raam de duisternis in. In de verte balkt een ezel.
“Een hoertje dus, ik wist het…”, mompel ik. “Of een by-side…”
Jimmy’s schaterlach scandeert door de auto terwijl hij het volume van de radio omhoog draait. De hoofdpijn-reggaeton van Daddy Yankee klinkt ineens luid en duidelijk door de speakers.


>> deel 2

7 comments on “De troonswisseling op Bonaire”

De troonswisseling op Bonaire

IMG_3005Kralendijk/Rincon – Het is de nacht voor de troonswisseling, 02.30 uur, en het normaal zo rustige dorpje Rincon is in rep en roer voor het lokale feest Dia di Rincon dat de volgende ochtend uitbreekt. Er wordt de laatste hand gelegd aan de opbouw van de standjes en op verschillende plekken wordt gedanst en gezongen. De snèks hebben het geitenvlees en de leguanensoep al klaarstaan en verspreiden heerlijke geuren. In het buurtcentrum van Rincon hangt een groot scherm waarop de troonswisseling live te zien is.

Mensen druppelen langzaam binnen, een aantal Nederlanders, maar voornamelijk Bonairianen. De ouderen hebben een stoeltje weten te bemachtigen en zitten op een rustig plekje achterin. Veel mensen hangen aan statafels, lopen wat rond of zitten in de laadbak van hun pick-up. De organisatie deelt oranje kroontjes uit die dankbaar in gebruik worden genomen.

Op het grote scherm draait de voorbeschouwing van de abdicatie. Om 03.00 uur opent de Curaçaose band Komper de bijeenkomst en al bij de eerste klanken zwieren de aanwezigen de dansvloer op. Als de band het lied Remailo inzet, het bekende oogstlied en symbool voor Dia di Rincon, is het feest compleet.

Waarnemend gezaghebber Silvana Janga-Serfilia van Bonaire bedankt Koningin Beatrix in haar toespraak, net voor aanvang van de abdicatie. “De Koningin heeft Bonaire altijd een zeer warm hart toegedragen”. Instemmend geknik. Veel ouderen kijken met plezier terug op het zingen van de jaarlijkse aubade op Koninginnedag en hebben persoonlijke herinneringen aan bezoeken van de Koninklijke familie aan Bonaire. “Als kleine jongen mocht ik een keer koffie voor de koningin inschenken”, blikt een man terug. “Dat was een hele, hele grote eer voor mij.”

Jong en oud bevindt zich in het buurthuis. De jeugd uit nieuwsgierig, de ouderen uit respect voor het koningshuis en uit nostalgie. Velen van hen hebben de vorige troonswisseling nog meegemaakt. “Koningin Juliana, dat was echt mijn koningin”, zegt één van de dames terwijl ze de koffie aanpakt die iemand haar aanreikt. Toch hebben ook zij vertrouwen in de nieuwe koning. Beatrix heeft haar tijd gehad en mag het stokje overdragen naar haar zoon.

“Ssssht!”, wordt er geroepen wanneer er te hard gepraat of gelachen wordt. Twee oudere dames gebaren wild naar de jongen die hen zojuist het zicht op het scherm heeft ontnomen. Geschrokken doet hij een stapje opzij. Tijdens de abdicatie is het stil. Iedereen kijkt en luistert vol aandacht. “Dit maak je maar een paar keer in je leven mee”, denkt Shurandy. Wanneer Beatrix, Willem-Alexander en Máxima het Koninklijk Paleis betreden wordt er door de toeschouwers geapplaudisseerd. Ook wanneer de handtekeningen gezet worden en het Wilhelmus ingezet wordt, volgt een bescheiden applaus. De balkonscène waarin de Koninklijke familie naar het volk zwaait maakt meer indruk. Veel mensen maken foto’s van het grote scherm. Een historisch moment.

Ellen, overgekomen uit Curaçao om Dia di Rincon te vieren, heeft genoten van de troonswisseling. “Ik vond het heel mooi gedaan, prachtig”.  Ze moet wel wennen aan het idee van een koning. “Wat moet ik nu zingen? Oranje boven, leve de Koning..?”, lacht ze.

Alwin, Oranjefan en tevens verantwoordelijk voor het grote scherm, noemt het een eer om de troonswisseling op deze manier mee te maken. “Dit is de eerste troonswisseling die Bonaire op deze manier live mee kan maken, echt kan beleven”, zegt hij, wijzend op het grote scherm. Hij vindt het wel jammer dat de opkomst niet groter is. ‘Iedereen zou moeten kijken’, vindt hij. “Waar zijn de gedeputeerden, de politici? Het maakt niet uit of je voor of tegen Nederland bent, we zijn deel van het Koninkrijk en je moet hier zitten, uit fatsoen, uit respect!”.

Terwijl de mensen het buurtcentrum verlaten, staat Miriam nog naar het scherm te kijken. Ze is emotioneler dan ze had gedacht. “Ik vond het een heel goede koningin. Ik wens de nieuwe koning heel erg veel geluk en wijsheid. En natuurlijk Gods zegen”.

Terwijl op het Brionplein in Curaçao een enorm koor om 13.30 uur, parallel met Nederland, het koningslied zingt, viert Bonaire Dia di Rincon. Hier en daar een oranje shirt of decoratie, maar vooral de Rinconese folklore. Na de balkonscène krijgt oranje weinig aandacht meer. Het Koningslied zal via de radio op Bonaire ten gehore gebracht worden. De vraag is, voor wie? De rest van de dag barst het hier uit zijn voegen van het feestgedruis. De hoofdstad Kralendijk is uitgestorven. Bonaire heeft een nieuwe koning en daar zijn de mensen blij mee. Maar vandaag is de dag van Rincon.

Dit artikel is gebruikt in het Algemeen Dagblad van 1 mei 2013: Afbeelding

1 comment on “Antillenreis”

Antillenreis

Op dit moment zitten bijna alle fractievoorzitters op de Antillen. Alleen Roemer, Slob, Thieme en Wilders zijn niet van de partij. Ik ben natuurlijk jaloers. Want ik kijk nu namelijk uit mijn keukenraam naar een donkere lucht en een bak regen die uit de lucht komt vallen. Maar goed, Eric en ik vertrekken morgen weliswaar naar Nice en daar is het weer vast een stuk nicer! ;-)

Op Antillenreis dus. Volgens het gezonde verstand (en overigens geverifieerd door de mediaberichten) worden de fractieleiders overspoeld. Niet zozeer door regen, wel door bezorgde, onzekere, klagende en boze eilandbewoners en lokaal bestuur. De start na 10-10-10 verloopt namelijk niet zo goed, zoals we weten. Nieuw ontstane armoede, inflatie, corruptie… De eilanden voelen zich nog teveel bemoederd door het ‘moederland’ en uiten frustraties van bemoeienis en machtsmisbruik. Gelijktijdig voelen zij zich niet gehoord en zelfs buitengesloten. Ik schrok van de berichten over Saba, die zich stelselmatig genegeerd en buitengesloten voelen door de Nederlandse overheid. De Sabanen probeerden een jaar lang tevergeefs een afspraak te maken op het ministerie van Volksgezondheid en worden nu pas gehoord.

Er is een gebrek aan onafhankelijke, open en eerlijke informatie. Er is een gebrek aan vertrouwen en misschien zelfs wel een gebrek aan een gezamenlijke visie. Nederland probeert de problemen op de eilanden op te lossen, maar dat de huidige situatie gecompliceerd is en doordrenkt van tegenstrijdige belangen en gevoeligheden, is duidelijk geworden.

Morgen komen de fractievoorzitters terug naar Nederland. Zonder twijfel vol van nieuwe indrukken en ideeën, verhalen en ambities. Ik ben benieuwd welke weg er hierna bewandeld zal gaan worden. Ik hoop een weg waarin niet slechts aandacht is voor economie, bestuur en politiek, maar des te meer voor de mensen in de nieuwe Nederlandse gemeenten en landen binnen het Koninkrijk zelf. De mensen op die prachtige eilanden, vol levensvreugde en natuurschoon, die zich steeds meer ontheemd lijken te gaan voelen in hun hervormde ‘thuis’.